DİJİTAL OYUNLAR SOSYOLOJİSİ

Sosyoloji, toplum ve insanın etkileşimi üzerinde çalışan bir bilim dalı olarak karşımıza çıkmaktadır.

Tarih: 14 Şubat 2022
Yazar: Yasin Yoğun
Grafikler: Burak Özçelik
Okunma: 440


Sociology kelimesi, Yunanca “bilim” anlamına gelen “logy” eki ve Latince'de, genel anlamda insanı işaret eden, üye, arkadaş veya dost anlamındaki, “socius” kelimesinden gelen “socio-” kökünden oluşmaktadır. Sosyolojinin bir diğer adı ise toplum bilimi olarak karşımıza çıkmaktadır. İçinde yaşadığımız dünya sürekli olarak değişim içerisindedir. Dijital oyunlar ise birkaç on yıl içerisinde hızla değişim göstermektedir. Sanal, dijital, video, bilgisayar ve mobil olarak bahsedilen dijital oyunlar insanların sosyalleşmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Sadece dijital oyunlarda değil geleneksel oyunlarda da durum bundan farklı değildir. İnsanların çağlar öncesinden sosyalleşme amacıyla kullanıldığı görülmektedir. Ayrıca oyundaki etkileşimlerle oluşan iletişimler güçlendikçe oyuncuların farklı kentlerde de olsa reel yaşamda buluşup bir araya geldikleri görülmektedir. Silkroad oynayan Türk oyun gruplarıyla yapılan Binark ve Bayraktutan-Sütçü, alan araştırması sonucunda edinilen bazı bulgular şöyle sıralanabilmektedir.

  • Avatarlar etnik aidiyeti belirtmek için kullanılabilmektedir.
  • Oyun grupları iktisadi örgütler benzer hiyerarşik yapıdadır.
  • Oyun grupları oyunu keşfeden, rakibi alt eden olmak üzere iki tiptedir.
  • Oyunun kuralları, oyun grubunun tutumuyla simgesel olarak genişlemektedir.
  • Oyun evreninin iç ekonomisi grup kararına bağlı olmaktadır.
  • Oyun grupları hiper-koordinasyon odaklı olmaktadır.
  • Oyun grupları geçmişin kolektif belleğini şimdiye yansıtabilmektedir.
  • Sanal toplantılar ve oyun ritüelleri söz konusu olabilmektedir.
  • Oyun gruplarının sınırları var olmaktadır.
  • Oyunda küresel anlaşmazlıklarda güçlü gruplar hak savunuculuğu için atağa geçebilmektedir.

Dijital oyunlardaki etkileşimde de benliğin bazı özellikleri yer alabilmektedir. Türk klanları kendilerinin Türklüğü temsil ettiğini düşünerek hareket edebilmektedirler. Gerçek dünyanın siyasi, kültürel, politik etkileşimlerinin alternatif bir sahnesi oyun evreninde kurulabilmektedir. Burada, oyuncuların birlikte hareket etmeleri, oyuncu benliklerin Türklük kavramı etrafında birleşmeleri gibi durumlar da sanal benlik sunumunun bir başka türü olarak karşımıza çıkabilmektedir. Çevrim içi oyunlarda diğer bilgisayar oyunlarına kıyasla başında vakit geçirme süresi çok fazla olmaktadır. Bu durum oyunların bağımlı yaptığı ve asosyal bireyler meydana getirdiğine yönelik medyada eleştirilen bir noktadır. Haklılık payı olmakla beraber yanlış bir bakış açısı da oluşturmaktadır.

Sonuç olarak çok yaygın ve etkili olduğu bilinmesine rağmen genel olarak dijital oyunların sosyologlar tarafından yeterince ele alınmamış olması yeterince bu alanda ilerlenmesinin önünü tıkamıştır.

Paylaş